Sylviakookt

Sambal maken heeft iets mytisch. Dat kan in mijn verbeelding alleen gedaan worden door iemand die iets heeft met Indonesië, of nog beter, iemand die ervandaan komt. In de familie van mijn man had je zo iemand. Een oude tante met de bijnaam ‘Sambal Nel’. Haar man, oom Jo had een plantage daar. In de oorlog zat hij in een Jappenkamp en Nel apart met hun vijf  kinderen. Na de oorlog zijn ze naar Nederland gekomen. Op familiebijeenkomsten stond Nel steevast sambal te maken in een grote pan in de bijkeuken. Familieleden kwamen binnenvallen om een potje sambal te bemachtigen. Het recept wilde ze niet vrijgeven. Het is niet duidelijk of dat was omdat het zo bijzonder was wat ze maakte of eigenlijk omdat dat niet zo was en ze dat met humor verborg.

Inmiddels heeft mijn schoonmoeder de dochter van Nel die Tineke heet, bereid gevonden de recepten met mij te delen. Ik heb ze net over de post ontvangen met drie soorten sambal bereidingen.

Van een Toko (Indische winkel) heb je nodig:

laos, een beetje

gula djawa (Javaanse bruine palmsuiker)

trassi (gefermenteerde garnalenpasta)

kemiries (een soort noten)

 

 

 

De simpelste vorm van sambal is ‘sambal oelek‘. In feite gemalen of nog beter gevijzelde en gezouten pepers met trassi, een garnalenpasta van gefermenteerde garnalen dat een behoorlijk sterke geur heeft. Verder knoflook en wat kemiries.

Dat is een basissambal. Als je meer smaak wilt toevoegen kun je daarna een uitje, met behoorlijk wat knoflook bakken, gula djawa (Javaanse suiker), trassi, boter of kokosolie en kemiri noten en de pepers erbij in een beetje olie. Je hebt dan sambal badjak. Nog een ander recept dat ik hieronder zal weergeven is Sambal goreng lombok.

Voor sambal oelek heb je nodig:

3 rode pepers in de lengte doormidden om de zaadlijsten en pitjes eruit te snijden

staafmixer

snuf zout

geperste knoflookteen

gesnipperd uitje,

1/2 theelepel trassi

4 kemiri noten

Alles fijnmaken of met een staafmixer malen. Daarna in de olie bakken.

Ik heb een uitje en wat knoflook gebakken en daar de gemalen pepers bijgedaan met wat olie en, omdat ik geen trassi had, wat Thaise vissaus (gefermenteerde vis, beetje hetzelfde idee). En een beetje worcestersauce, voor wie het nog in huis heeft (of eigenlijk asemwater) En héét dat ie is!! Ik denk dat ik mezelf ‘Sambal Syl’ ga noemen.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Sambal badjak

6 fijngemaakte rode pepers (pitjes verwijderen)

8 teentjes klein gesneden knoflookteentjes

1 theelepel gula djawa (Javaanse palmsuiker)

1 theelepel trassi

1 theelepel zout

boter of kokosolie

10 kemiries

Alles fijnmaken en bakken. Goed handen wassen na het snijden en niet in je ogen wrijven. (heb ik natuurlijk wel weer gedaan per ongeluk!).

 

Sambal goreng lombok

15 rode pepers heel fijn snijden

4 teentjes knoflook

2 eetlepels fijngeneden uien

beetje laos

1 theelepel palm- of kokosbloemsuiker

1 theelepel trassi

1 theelepel zout

beetje citroensap

kemiries

Alle ingrediënten samenvoegen en bakken in de olie.